Μια νέα επιστημονική μελέτη αποκάλυψε ότι η χημεία της Γης και το κλιματικό της σύστημα υπέστησαν σημαντικές μεταβολές πριν από τις πέντε μεγαλύτερες μαζικές εξαφανίσεις ειδών που έχουν καταγραφεί στην ιστορία του πλανήτη.
Σύμφωνα με τη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Communications, η Γη πέρασε κατά τα τελευταία 539 εκατομμύρια χρόνια από πέντε διακριτές κλιματικές καταστάσεις. Ανάμεσα σε αυτές μεσολαβούσαν μεταβατικές περίοδοι που χαρακτηρίζονταν από ταχείες περιβαλλοντικές αλλαγές και συνέπιπταν με αυξημένη ευπάθεια της ζωής σε φαινόμενα μαζικής εξαφάνισης.
Πέντε κλιματικές εποχές
Οι ερευνητές εντόπισαν πέντε μεγάλα κλιματικά καθεστώτα, το καθένα από τα οποία διήρκεσε από περίπου 10 εκατομμύρια έως και περισσότερα από 100 εκατομμύρια χρόνια.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η ευπάθεια της βιόσφαιρας συνδεόταν σε μεγάλο βαθμό με την άνοδο της θερμοκρασίας. Οι θερμότερες περίοδοι συσχετίζονταν γενικά με μεγαλύτερη ευπάθεια των οικοσυστημάτων σε διαταραχές και εξαφανίσεις ειδών.
Αυξημένος κίνδυνος εξαφάνισης
Ο δείκτης ευπάθειας της βιόσφαιρας αυξανόταν σημαντικά όταν ένα κλιματικό καθεστώς πλησίαζε στο τέλος του και ξεκινούσε μια νέα κλιματική φάση. Οι ίδιες αυτές περίοδοι συνέπιπταν με αισθητά αυξημένα ποσοστά μαζικών εξαφανίσεων.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η συσχέτιση αυτή δεν σημαίνει πως οι περιβαλλοντικές μεταβολές προκάλεσαν από μόνες τους όλες τις μαζικές εξαφανίσεις. Σε ορισμένες περιπτώσεις, καθοριστικό ρόλο έπαιξαν καταστροφικά γεγονότα, όπως η πρόσκρουση μεγάλου αστεροειδούς στη Γη.
Ωστόσο, η μελέτη υποδεικνύει ότι οι γρήγορες αλλαγές στο περιβάλλον μπορούν να καταστήσουν τη ζωή προσωρινά πιο ευάλωτη, αυξάνοντας έτσι την πιθανότητα εκτεταμένων απωλειών ειδών όταν συμβεί κάποιο άλλο καταστροφικό γεγονός.
Οι ερευνητές καταλήγουν ότι οι περιβαλλοντικές μεταβάσεις αποδυναμώνουν τη βιολογική ισορροπία των οικοσυστημάτων, με αποτέλεσμα οποιοδήποτε μεταγενέστερο σοκ να έχει πολύ πιο σοβαρές συνέπειες για τη ζωή στον πλανήτη.
