Η δεύτερη θητεία του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, διαμορφώνεται έντονα από τις φιλοδοξίες του στην εξωτερική πολιτική.
Έχει ήδη υλοποιήσει τις απειλές του κατά της Βενεζουέλας, συλλαμβάνοντας τον πρόεδρό της και τη σύζυγό του, σε μια θεαματική επιχείρηση που πραγματοποιήθηκε μέσα στη νύχτα.
Ακολουθούν ορισμένες από τις προειδοποιήσεις που έχει απευθύνει τις τελευταίες ημέρες προς άλλα κράτη που βρίσκονται στη σφαίρα επιρροής της Ουάσινγκτον.
Γροιλανδία
Οι ΗΠΑ διαθέτουν ήδη στρατιωτική βάση στη Γροιλανδία – τη βάση Pituffik Space Base – ωστόσο ο Τραμπ θέλει ολόκληρο το νησί.
«Χρειαζόμαστε τη Γροιλανδία από την άποψη της εθνικής ασφάλειας», δήλωσε σε δημοσιογράφους, λέγοντας ότι η περιοχή είναι «γεμάτη ρωσικά και κινεζικά πλοία παντού».
Το τεράστιο αρκτικό νησί, που αποτελεί τμήμα του Βασιλείου της Δανίας, βρίσκεται περίπου 3.200 χλμ. βορειοανατολικά των ΗΠΑ.
Είναι πλούσιο σε σπάνιες γαίες, οι οποίες είναι κρίσιμες για την παραγωγή έξυπνων κινητών τηλεφώνων, ηλεκτρικών οχημάτων και στρατιωτικού εξοπλισμού. Σήμερα, η παραγωγή σπάνιων γαιών της Κίνας υπερτερεί κατά πολύ εκείνης των ΗΠΑ.
Η Γροιλανδία κατέχει επίσης κομβική στρατηγική θέση στον Βόρειο Ατλαντικό, παρέχοντας πρόσβαση στον ολοένα και πιο σημαντικό Αρκτικό Κύκλο. Καθώς οι πολικοί πάγοι λιώνουν τα επόμενα χρόνια, αναμένεται να ανοίξουν νέες θαλάσσιες εμπορικές οδοί.
Ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας, Γενς Φρέντερικ Νίλσεν, απάντησε στον Τραμπ χαρακτηρίζοντας την ιδέα αμερικανικού ελέγχου του νησιού ως «φαντασία».
«Καμία άλλη πίεση. Κανένας άλλος υπαινιγμός. Καμία άλλη φαντασίωση περί προσάρτησης. Είμαστε ανοιχτοί στον διάλογο. Είμαστε ανοιχτοί στις συζητήσεις. Αλλά αυτό πρέπει να γίνεται μέσω των αρμόδιων καναλιών και με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο», δήλωσε.
Οποιαδήποτε απόπειρα των ΗΠΑ να καταλάβουν τη Γροιλανδία θα τις έφερνε σε σύγκρουση με άλλο κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ, θέτοντας πιθανότατα σε κίνδυνο τη συμμαχία.
Κολομβία
Μόλις λίγες ώρες μετά την επιχείρηση στη Βενεζουέλα, ο Τραμπ προειδοποίησε τον πρόεδρο της Κολομβίας, Γκουστάβο Πέτρο, να «προσέχει τα νώτα του».
Η Κολομβία, δυτικός γείτονας της Βενεζουέλας, διαθέτει σημαντικά αποθέματα πετρελαίου και είναι μεγάλος παραγωγός χρυσού, αργύρου, σμαραγδιών, πλατίνας και άνθρακα.
Αποτελεί επίσης βασικό κόμβο του περιφερειακού εμπορίου ναρκωτικών – κυρίως κοκαΐνης.
Από τότε που οι ΗΠΑ άρχισαν, τον Σεπτέμβριο, να πλήττουν πλοιάρια στην Καραϊβική και στον ανατολικό Ειρηνικό, ισχυριζόμενες – χωρίς αποδείξεις – ότι μεταφέρουν ναρκωτικά, ο Τραμπ βρίσκεται σε κλιμακούμενη αντιπαράθεση με τον αριστερό πρόεδρο της χώρας.
Οι ΗΠΑ επέβαλαν κυρώσεις στον Πέτρο τον Οκτώβριο, υποστηρίζοντας ότι επιτρέπει στα καρτέλ να «ανθούν».
Μιλώντας στο Air Force One την Κυριακή, ο Τραμπ δήλωσε ότι η Κολομβία «διοικείται από έναν άρρωστο άνθρωπο που του αρέσει να φτιάχνει κοκαΐνη και να τη πουλά στις Ηνωμένες Πολιτείες».
«Δεν πρόκειται να το κάνει για πολύ ακόμη», είπε. Όταν ρωτήθηκε αν οι ΗΠΑ θα πραγματοποιούσαν επιχείρηση κατά της Κολομβίας, απάντησε: «Μου ακούγεται καλή ιδέα».
Ιστορικά, η Κολομβία υπήρξε στενός σύμμαχος της Ουάσινγκτον στον «πόλεμο κατά των ναρκωτικών», λαμβάνοντας εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια ετησίως σε στρατιωτική βοήθεια για την αντιμετώπιση των καρτέλ.
Ιράν
Το Ιράν βρίσκεται αυτή τη στιγμή αντιμέτωπο με μαζικές αντικυβερνητικές διαδηλώσεις και ο Τραμπ προειδοποίησε ότι οι αρχές θα «δεχθούν πολύ σκληρό πλήγμα» αν πεθάνουν περισσότεροι διαδηλωτές.
«Το παρακολουθούμε πολύ στενά. Αν αρχίσουν να σκοτώνουν ανθρώπους όπως στο παρελθόν, νομίζω ότι θα δεχθούν πολύ σκληρό χτύπημα από τις Ηνωμένες Πολιτείες», δήλωσε σε δημοσιογράφους στο Air Force One.
Το Ιράν θεωρητικά βρίσκεται εκτός του πλαισίου που ορίζει το «Δόγμα Donroe», ωστόσο ο Τραμπ έχει στο παρελθόν απειλήσει το ιρανικό καθεστώς με περαιτέρω ενέργειες, μετά τα πλήγματα στις πυρηνικές του εγκαταστάσεις πέρυσι.
Τα πλήγματα αυτά ακολούθησαν μεγάλη ισραηλινή επιχείρηση με στόχο την εξουδετέρωση της ικανότητας του Ιράν να αναπτύξει πυρηνικό όπλο, η οποία κορυφώθηκε στη 12ήμερη σύγκρουση Ισραήλ–Ιράν.
Σε συνάντηση στο Μαρ-α-Λάγκο μεταξύ του Τραμπ και του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου την περασμένη εβδομάδα, το Ιράν φέρεται να βρέθηκε στην κορυφή της ατζέντας. Αμερικανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι ο Νετανιάχου έθεσε το ενδεχόμενο νέων πληγμάτων κατά του Ιράν το 2026.
Μεξικό
Η άνοδος του Τραμπ στην εξουσία το 2016 χαρακτηρίστηκε από το σύνθημα «Χτίστε το Τείχος» κατά μήκος των νότιων συνόρων με το Μεξικό.
Την πρώτη ημέρα της επιστροφής του στον Λευκό Οίκο το 2025, υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα για τη μετονομασία του Κόλπου του Μεξικού σε «Κόλπο της Αμερικής».
Έχει επανειλημμένα ισχυριστεί ότι οι μεξικανικές αρχές δεν κάνουν αρκετά για να σταματήσουν τη ροή ναρκωτικών και παράτυπων μεταναστών προς τις ΗΠΑ.
Μιλώντας την Κυριακή, είπε ότι τα ναρκωτικά «κατακλύζουν» το Μεξικό και ότι «θα πρέπει να κάνουμε κάτι», προσθέτοντας ότι τα καρτέλ εκεί είναι «πολύ ισχυρά».
Ο Τραμπ δήλωσε ότι έχει προσφερθεί να στείλει αμερικανικά στρατεύματα στο Μεξικό για την καταπολέμηση των καρτέλ, αλλά η πρόεδρος Κλαούντια Σέινμπαουμ έχει απορρίψει δημόσια κάθε ενδεχόμενο αμερικανικής στρατιωτικής δράσης σε μεξικανικό έδαφος.
Κούβα
Το νησιωτικό κράτος, μόλις 145 χλμ. νότια της Φλόριντα, τελεί υπό αμερικανικές κυρώσεις από τις αρχές της δεκαετίας του 1960.
Διατηρούσε στενές σχέσεις με τη Βενεζουέλα του Νικολάς Μαδούρο, η οποία φέρεται να προμήθευε περίπου το 30% του πετρελαίου της Κούβας, με αντάλλαγμα γιατρούς και υγειονομικό προσωπικό.
Με την απομάκρυνση του Μαδούρο, η Αβάνα θα μπορούσε να εκτεθεί αν καταρρεύσει ο εφοδιασμός πετρελαίου.
Ο Τραμπ υπέδειξε την Κυριακή ότι δεν απαιτείται αμερικανική στρατιωτική επέμβαση, καθώς η Κούβα είναι «έτοιμη να καταρρεύσει».
«Δεν νομίζω ότι χρειάζεται κάποια ενέργεια», είπε. «Φαίνεται ότι καταρρέει».
«Δεν ξέρω αν θα αντέξουν, αλλά η Κούβα πλέον δεν έχει έσοδα», πρόσθεσε. «Έπαιρναν όλα τους τα έσοδα από τη Βενεζουέλα, από το πετρέλαιο της Βενεζουέλας».
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο – γιος Κουβανών μεταναστών – έχει εδώ και καιρό καλέσει σε αλλαγή καθεστώτος στην Κούβα, δηλώνοντας το Σάββατο σε δημοσιογράφους: «Αν ζούσα στην Αβάνα και ήμουν στην κυβέρνηση, θα ανησυχούσα – έστω και λίγο».
«Όταν μιλά ο πρόεδρος, πρέπει να τον παίρνετε στα σοβαρά», πρόσθεσε.
